Tag Archives: digitaal

SmartBoard2

Homo electrus of Homo defectus in het digitale tijdperk?

Scholen gaan goed mee met hun tijd. Er is bijna geen schoolbord meer te vinden in klaslokalen. In plaats daarvan hangen er grote smartboards aan de muur. Studieboeken worden steeds vaker vervangen door tablets en iPads. Ook thuis is er van alles aan digitale media te vinden. Kinderen besteden dus hun meeste tijd achter de schermen. Maar wat is de invloed van deze digitalisering op kinderen en de ontwikkeling van hun hersenen?

smartboard

Slechter lezen maar beter in wiskunde
Het zijn vooral tegenstrijdige resultaten die steeds weer de kop op steken bij onderzoeken naar de invloed van digitale media. Zo zijn er aan de ene kant nadelen aan verbonden als kinderen veel achter de computer zitten. Kleuters blijken er een slechtere concentratievermogen en meer leesproblemen door te krijgen. Basisschoolkinderen hebben oppervlakkigere vriendschappen doordat ze meer bezig zijn met computergames dan met buiten spelen. En verschillende games die gericht zijn op het verbeteren van de cognitieve vaardigheden zorgen juist voor slechtere schoolprestaties.
Aan de andere kant is er ook een positief verhaal te vertellen. Er staat namelijk tegenover dat games bepaalde vaardigheden stimuleren die niet bij sociale activiteiten gestimuleerd worden. Computerspellen die alleen bedoeld zijn voor vermaak kunnen juist een positieve werking hebben op bijvoorbeeld de motoriek en het concentratievermogen. En met wiskundeprogramma’s  werd wel degelijk beter gescoord op toetsen. Ook blijk je beter met stress om te kunnen gaan als je veel gamet.

Sloom brein?
Spitzer zegt in zijn veelbesproken boek Digitale Dementie dat digitalisering schadelijk is doordat de hersenen hierdoor steeds luier worden. De computer kan veel werk overnemen van het brein, waardoor er minder nieuwe verbindingen tussen de neuronen worden aangemaakt. Minder verbindingen betekent een minder effectief brein. Als bepaalde neuronen bovendien niet meer worden gebruikt, zullen deze na verloop van tijd zelfs afsterven.
Maar bij een ander onderzoek komt juist naar voren dat de hersenen harder moeten werken bij het zoeken naar informatie op internet. Als iemand dit vaak ddownloadoet is er meer activatie van neuronen dan bij het lezen van een ouderwets boek. Dat komt waarschijnlijk doordat er meer keuzes gemaakt moeten worden, zoals wat je wel en niet wilt lezen. Bovendien zijn websites meer visueel gericht, waardoor neuronen die te maken hebben met visuele stimuli actiever worden.

Slechter switchtasken door mulitasken
Ophir en zijn collega’s hebben onderzoek gedaan naar de invloed van multitasken met verschillende moderne media op studenten. Hiervoor vroegen ze aan meer dan 250 studenten van de Universiteit Stanford hoe zij verschillende media gebruiken. Hieruit bleek dat degenen die veel aan het multitasken waren minder goed in staat waren om belangrijke informatie te onderscheiden van onbelangrijke informatie. Ze werden bovendien makkelijker afgeleid door irrelevante impulsen uit de omgeving en konden minder goed overschakelen naar een nieuwe taak. Daarnaast zijn jongeren die meer digitale media gebruiken sneller afgeleid dan jongeren die meer boeken lezen. Uit deze resultaten kan geconcludeerd worden dat de hersenen op een andere manier informatie gaan verwerken door het multitasken met digitale media.

Moeten scholen meegaan met de digitale golf?
Is het wel of niet goed dat scholen steeds meer gebruik van schermen in de klaslokalen? Er zijn zeker voordelen aan het digitale mediagebruik verbonden. Het is alleen ontzettend belangrijk dat de goede programma’s ingezet worden, aangezien ze anders snel een negatief effect op de leerontwikkeling hebben. Dus laat ze eerst maar eens doordachte en effectieve software maken, voordat scholen de eerste de beste programma’s in de klaslokalen gebruiken. Het gaat tenslotte om de generatie van de toekomst. Daar moet je niet mee experimenteren.

Literatuur:

  • Agarwal, S., Goel, D. Sharma, A. (2013). Evaluation of the factors which contribute to the ocular complaints in computer users. Journal of Clinical and Diagnostical Research 7(2), pp. 331-335.
  • Bavelier, D., Green, C. S., & Dye, M. W. G. (2010). Children, wired: For better and for worse. Neuron 67(5), pp. 692–701
  • Levine, L.E., Waite, B.M., Bowman, L.L (2007). Electronic media use, reading, and academic distractibility in college youth. Cyberpsychological Behaviour 10(4), pp. 560-566.
  • Ophir, E., Nass, C., Wagner, A.D. (2009). Cognitive control in media multitaskers. Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America 106 (37), pp. 15583-15587.
  • Owen, A.M., Hampshire, A., Grahn, J.A., Stenton, R., Dajani, S., Burns, A.S., Howard, R.J., and Ballard, C.G. (2010). Putting brain training to the test. Nature 465, pp. 775–778.
  • Small, G.W., Moody, T.D., Siddarth, P., Bookheimer, S.Y. (2009). Your brain on Google: Patterns of Cerebral Activation during Internet Searching. American Journal of Geriatric Psychiatry 17(3), pp. 116-126.
  • Spitzer, M. Digitale Dementie – Hoe wij ons verstand kapotmaken. Atlas Contact, 2014.